Pháp học
Từ điển Phật học
Tra cứu thuật ngữ Pāli và Pháp số. Gõ có dấu hoặc không dấu – “dao”, “nibbana”, “metta” đều tìm được.
-
abbhāna Từ điển Pāli – Việt dt. 'phục vị', sự phục vị của một vị tỳ khưu đã trải qua hình phạt (parivāsa) về một tội có thể sám hối (Vin I.49). Tăng sự thi hành hình phạt tăng tàn phải qua 3 giai đoạn: phạt biệt trú (parivāsadāna) phạt tự hối …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abbhantara Từ điển Pāli – Việt dt. một loại xoài ngon ngọt và quý hiếm nhất vùng núi Hy-mã-lạp.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abbhokāsikadhutaṅga Từ điển Pāli – Việt dt. hạnh đầu đà sống ở chỗ trống, là việc thực hành khổ hạnh đầu đà không phải tìm đến nơi có mái che của một ngôi chùa hay dưới tán cây mà chỉ sống nơi chỗ trống. - Việc này được thành tựu bằng lời phát nguyện sau: …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abhabbapuggala Từ điển Pāli – Việt dt. [V] đối tượng bất khả, có 11 đối tượng không thể trở thành vị sa di hay vị tỳ khưu vì khiếm khuyết một số phẩm chất con người [Kẻ có căn không đầy đủ. Kẻ trộm tướng mạo (tỳ khưu). khưu ni. Kẻ chia rẽ hội chúng. Kẻ …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
Ābhassara Từ điển Pāli – Việt dt. cõi Quang Âm Thiên, cõi trời Phạm thiên là nơi cư ngụ của các vị trời có hào quang sáng rỡ, có tuổi thọ 8 kiếp trái đất (mahākappa) (dành cho những vị chứng đắc nhị thiền - jhāna). ‘Này các tỳ khưu, có một khi quả …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abhāvapaññatti Từ điển Pāli – Việt dt. vô hữu chế định, khái niệm về vô hữu.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abhayadānaṃ Từ điển Pāli – Việt dt. 'vô úy thí'; hay an ổn thí.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abhidhamma Từ điển Pāli – Việt dt. 'Vi Diệu Pháp'. (abhi- trên, vi diệu + dhamma- lời dạy, chân lý, nên Abhidhamma là Vi Diệu Pháp). - Tạng Vi Diệu Pháp (Abhidhammapiṭaka) là tạng thứ 3, của Tam Tạng (Tipiṭaka). Tạng này bao gồm 7 bộ sau: 1. …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ābhidhammika Từ điển Pāli – Việt dt. vị thuộc lòng toàn tạng Abhidhamma (Vi Diệu Pháp), thuộc về chuyên đề Pháp (Dhamma), thông thạo hay nghiên cứu Vi Diệu Pháp.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abhijjhā Từ điển Pāli – Việt dt. 'tham ái', tham ái đồng nghĩa với lobha. - Tham lam; ác ý; tham muốn xấu xa chiếm đoạt tài sản của người khác. - Mong muốn có được tài sản của người khác một cách bất chánh là abhjjjhā.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abhiññā Từ điển Pāli – Việt dt. thần thông, thắng trí, sự thông hiểu đặc biệt. - Có sáu loại thần thông như sau: 1. Iddhividha-abhiññā: thần túc thông, là thần thông có thể biến hóa nhiều phép lạ, 2. Dibbasota-abhiññā: thiên nhĩ thông, là thần …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abhiseka Từ điển Pāli – Việt dt. sự cúng tế, sự rửa tội, sự rải nước, lễ tấn phong (vị vua).
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abhiyācaka Từ điển Pāli – Việt dt. 1. người thỉnh cầu, 2. lời khẩn cầu, sự van xin.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ābhoga Từ điển Pāli – Việt dt. tư tưởng, sự suy tư, sự xem xét, quan điểm, khái niệm.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abhujjhākāyagantha Từ điển Pāli – Việt dt. [A] 'tham ái thân phược'; sự tham ái trói buộc người đó đau khổ trong vòng tái sanh vô tận. Xem thêm gantha.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
abrahmacariyā Từ điển Pāli – Việt dt. 'phi phạm hạnh', việc thực hành không cao quý, hành vi dâm dục, hành vi thấp kém (như là quan hệ tình dục). - Việc tham đắm trong sự tà dâm giữa người đàn ông và người đàn bà được xem là hành vi thấp hèn. Các vị tỳ …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
acala-saddhā Từ điển Pāli – Việt dt. “tín bất động’, niềm tin không lay chuyển. Xem thêm saddhā.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ācāra Từ điển Pāli – Việt dt. hành vi; hạnh kiểm, sự thực hành (đặc biệt là “hành vi đúng’, “thái độ tốt’).
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ācariya Từ điển Pāli – Việt dt. giáo thọ sư (A-xà-lê), thầy giáo, vị chăm nom lợi ích cho học trò mình. - Có năm hạng giáo thọ sư: 1. Pabbajjācariya: thầy tế độ xuất gia, tức là thầy truyền giới sa di. 2. Upasampadācariya: thầy truyền cụ túc, …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ācariyamuṭṭhi Từ điển Pāli – Việt dt. bàn tay nắm chặt của vị thầy. - Bàn tay nắm chặt của vị thầy là một thuật ngữ về một vài kiến thức hay kỹ năng đã được cố tình cất giấu lại bởi người thầy, chỉ được tiết lộ khi người thầy đó gần chết.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ācariyaparaṃpara Từ điển Pāli – Việt dt. vị thầy kế thừa.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ācariyāvāda Từ điển Pāli – Việt dt. quan điểm riêng của người thầy.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ācariyavatta Từ điển Pāli – Việt dt. phận sự (của sa di hay tỳ khưu) đối với vị thầy của mình.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
acelaka Từ điển Pāli – Việt dt. “không bận áo’, lõa thể (đạo sĩ), - Thành viên của một hội chúng các vị ẩn sĩ lõa thể, đạo sĩ lõa thể; acelaka paribbājaka.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
āciṇṇakamma Từ điển Pāli – Việt dt. [A] thường nghiệp, tập quán nghiệp.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
āciṇṇakamma Từ điển Pāli – Việt dt. thường nghiệp. 1. Garukamma: trọng nghiệp, tức năng lực Đại thiện tâm, thường là và hậu kiếp. 2. Āciṇṇakamma hoặc bahulakamma: thường nghiệp, hoặc huân nghiệp, tức nghiệp liên tục vì tích lũy ít nhiều không gián đoạn …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
acinteyya Từ điển Pāli – Việt dt. vh. “Điều không thể hoặc không nên suy tư, bất khả tư nghì, ...’ 1. không thể hiểu được; bất khả tư nghì; không thể xuyên thủng; cái gì đó vượt ngoài suy nghĩ hoặc lý luận. - Bốn điều được xem là bất khả tư nghì …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ādara Từ điển Pāli – Việt [ā + dara] - dt. sự tôn trọng, lòng tôn kính, kính quý; (trt.) một cách thành kính. - anādara: thiếu tôn trọng, coi thường, không tôn kính.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
adhamma Từ điển Pāli – Việt dt. 1. hành sái quấy, đồi trụy, vô đạo đức, xấu xa, (akusala) 2. tà thuyết.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
adhammarāga Từ điển Pāli – Việt dt. tham dục phi pháp (chẳng hạn như ham mê loạn luân).
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này