Skip to content
Next retreat: Long Vipassanā retreat · 25 / 11 – 19 / 12 / 2026
EN
MONASTERYPhước Sơn

Dhamma study

Buddhist dictionary

Look up Pāli terms and numbered lists of the Dhamma. Diacritics are optional – “nibbana”, “metta” or “dao” all work.

  1. nesajjikaṅga-dhutaṅga Từ điển Pāli – Việt dt. Hạnh Đầu đà thân ngồi (hạnh Đầu đà ngủ trong tư thế ngồi, và không bao giờ nằm). - Việc này được thành tựu bằng lời phát nguyện sau: “Seyyam patikkhipāmi, nesajjikangam samādiyāmi” "Tôi ngăn oai nghi nằm, tôi nguyện …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  2. ñeyyadhamma Từ điển Pāli – Việt dt. ứng tri pháp, các pháp nên được học hoặc hiểu, trí hiểu rõ bản chất của vạn pháp (ám chỉ cho Đức Phật). - Nó bao gồm 5 phần sau là: 1. Saṅkhāra: các hành , 2. Vikāra: sự thay đổi, thân biểu tri, khẩu biểu tri, …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  3. nibbāna Từ điển Pāli – Việt dt. sự dập tắt (của ngọn lửa), sự giải thoát, hạnh phúc tối thượng. - Đoạn tận Tham ái (taṇha). Sự đoạn tận tất cả Tham ái được gọi là Niết Bàn (Nibbānam tanhakkhayam). Sự giải thoát khỏi khổ vô thỉ luân hồi (samsāra) …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  4. nibbānadhātu Từ điển Pāli – Việt dt. Niết Bàn giới, cảnh Niết Bàn.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  5. nibbidāñāṇa / nibbindañāṇa Từ điển Pāli – Việt dt. tuệ nhàm chán (tuệ yểm ly), tuệ hiểu rõ về tình trạng chán ngắt, sự suy tư về trạng thái thân và tâm với sự thờ ơ. Xem thêm vipassanāñāṇa.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  6. nibbuta Từ điển Pāli – Việt dt. sự nguội lạnh, trở nên điềm tĩnh, Nibbāna.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  7. niccabhatta Từ điển Pāli – Việt dt. cấp dưỡng vật thực liên tục, cúng dường vật thực thường xuyên đến các vị Tỳ khưu.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  8. niccasīla Từ điển Pāli – Việt dt. thường giới, ngũ giới được gọi là thường giới (Pañcasila niccasila). - Ngũ giới gồm có: 1. Pāṇātipātā veramaṇī: tránh xa sự sát sanh, 2. Adinnādānā veramaṇī: tránh xa sự trộm cắp, 3. Kāmesumicchācārā veramaṇī: …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  9. niddesa Từ điển Pāli – Việt dt. sự mô tả, sự diễn giải phân tích, bài diễn giải của bản tóm tắt.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  10. Nigaṇṭha Từ điển Pāli – Việt dt. vị đạo sĩ lõa thể, thành viên của Đạo Jain (Kỳ-na), vị đứng đầu là Nāṭaputta (D I.57). - tên của một thành viên thuộc nhóm lục sư ngoại đạo và các đồ chúng của họ trong thời Đức Phật (sở dĩ có tên như vậy vì họ tuyên …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  11. nigaṇṭha-uposatha Từ điển Pāli – Việt dt. giới luật được gìn giữ bởi các đạo sĩ khổ hạnh lõa thể niganṭha (như giới cấm sát sanh, trộm cắp, v.v…, ).

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  12. Nigrodhārāma Từ điển Pāli – Việt dt. tịnh xá Nigrodha (cây Đa). - (nigrodha: loài cây Đa), sở hữu bởi đức vua Nigrodha thuộc hoàng tộc Sakya.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  13. nikāya Từ điển Pāli – Việt dt. một nhóm; phần; bộ sưu tập, bộ sưu tập các bài kinh được thuyết bởi Đức Phật. - Có năm bộ sưu tập như vậy được sắp xếp theo sự phân chia chung nhất định: 1. Dīghanikāya: Trường Bộ Kinh, bao gồm ba phần sau: 1.1. …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  14. nimitta Từ điển Pāli – Việt dt. hiện tướng, dấu hiệu, triệu chứng, ấn chứng, nguyên nhân. 1. bốn cảnh tượng hãi hùng như người già, người bệnh, người chết và vị đạo sĩ xuất hiện khi vị Phật tương lai đang trên hành trình dấn thân vào đời sống của …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  15. Nimmānarati Từ điển Pāli – Việt dt. cõi Trời Hóa Lạc Thiên, cõi trời của các vị chư Thiên thích hóa hiện các lâu đài, tên của cõi trời thứ 5 cao nhất, chư Thiên có niềm vui trong sự biến hóa riêng mình và được cai quản bởi vị trời tên là Sunimmita.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  16. nipāta Từ điển Pāli – Việt dt. 1. sự rơi xuống, 2. sự giảm dần, 3. mạo từ (tiểu từ), từ ngữ chỉ cho trạng từ, liên từ & thán từ, 4. một chương của cuốn sách, phần tổng hợp về 547 chuyện tiền thân của Đức Phật trong các kiếp quá khứ của Ngài.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  17. niraya Từ điển Pāli – Việt dt. cõi đau khổ liên tục, một nơi không có hạnh phúc; âm ty; Địa Ngục (bao gồm 8 đại địa ngục và 128 tiểu địa ngục). - Chúng sanh tái sanh trong cõi địa ngục - niraya, liên tục bị tra tấn bởi những người cai ngục và chó …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  18. nirodha Từ điển Pāli – Việt dt. sự chấm dứt khổ; Nibbāna.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  19. nirodhasacca Từ điển Pāli – Việt dt. Diệt đế, chân lý về sự chấm dứt khổ, Nibbāna.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  20. nirodhasammāpatti/nirodhasamāpatti Từ điển Pāli – Việt dt. chứng đắc sự chấm dứt (diệt thọ tưởng định), diệt tận định. - Một trạng thái chấm dứt hành tâm, các tâm sở và thức tâm được chứng đắc nhờ sự tinh tấn của chư Phật, chư Phật Độc Giác (Paccekabuddha), chư A-la-hán và …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  21. nisīdana Từ điển Pāli – Việt dt. 1. việc ngồi xuống; 2. [V] tấm đệm (tọa cụ) để các vị tỳ khưu ngồi lên.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  22. nissaya Từ điển Pāli – Việt dt. 1. cái gì đó để dựa vào, nguồn gốc, nền tảng, 2. dịch từng chữ trong các kinh văn Pāḷi.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  23. nissaya-paccayo Từ điển Pāli – Việt dt. hỗ tương duyên, y chỉ duyên. [A] mối quan hệ giữa cái gì đó có mặt trước và những thứ khác phụ thuộc vào nó để hình thành thực thể mới và phát triển (Giống như sự tồn tại của trái đất làm chỗ tựa sau này cho thảm …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  24. nīvaraṇa Từ điển Pāli – Việt dt. triền cái, sự chướng ngại. - Sự ngăn cản; những yếu tố ngăn cản con đường đi đến thành tựu thiền Định (jhāna), Tuệ Minh Sát (Vipassānañāna), Đạo (Magga) và Quả (Phala). - Có sáu triền cái đó là: 1. …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  25. nivāta Từ điển Pāli – Việt dt. khiêm nhường, khiêm tốn, dịu dàng.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  26. niyāma Từ điển Pāli – Việt dt. quy luật tự nhiên, trật tự vũ trụ, quá trình tự nhiên. - Quy luật tự nhiên là quá trình mà vạn vật xảy ra và luôn luôn diễn tiến theo chính nó. Có năm khía cạnh của quy luật tự nhiên này: 1. Bījaniyāma: định luật …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry

  27. niyatamicchādiṭṭhi Từ điển Pāli – Việt dt. tà kiến cố định, bất định tà kiến. - Có ba loại tà kiến sau: 1. Natthikadiṭṭhi: vô hữu kiến , vô quả tà kiến, quan điểm về bất kỳ hành động (nghiệp) sẽ không có quả gì, 2. Ahetukadiṭṭhi: vô nhân kiến , quan điểm …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Link to this entry