Bỏ qua menu
Khóa sắp khai giảng: Khóa thiền Vipassanā dài ngày · 25 / 11 – 19 / 12 / 2026
VI
THIỀN VIỆNPhước Sơn

Pháp học

Từ điển Phật học

Tra cứu thuật ngữ Pāli và Pháp số. Gõ có dấu hoặc không dấu – “dao”, “nibbana”, “metta” đều tìm được.

  1. Pañcavaggasaṅgha Từ điển Pāli – Việt dt. nhóm năm vị tỳ khưu.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  2. pañcavaggī Từ điển Pāli – Việt dt. “nhóm năm’, nhóm năm vị đệ tử của Đức Phật (năm anh em Koañña), là Aññakoṇdañña, Bhaddiya, Vappa, Mahānāma và Assaji, là những vị đầu tiên được nghe những bài pháp đầu tiên (sau khi Đức Phật chứng ngộ) và trở thành …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  3. pañcavaggiya Từ điển Pāli – Việt dt. nhóm năm (vị), thuộc một nhóm năm (người). - Có nhóm năm người bạn đồng tu là những vị đệ tử đầu tiên của Đức Phật. Hồng danh của các vị đó là Tỳ khưu Koṇdañña, Vappa, Bhaddiya, Mahānāma và Assaji.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  4. pañcindriyāni Từ điển Pāli – Việt dt. ngũ căn, ngũ quyền. 1. Cakkhundriya: nhãn căn, 2. Sotindriya: nhĩ căn, 3. Ghāṇindriya: tỷ căn, 4. Jivhindriya: thiệt căn, 5. Kāyindriya: thân căn.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  5. paṇḍita Từ điển Pāli – Việt dt. bậc trí; học giả.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  6. paṇḍukambala Từ điển Pāli – Việt dt. ngai vàng của trời Sakka (Đế Thích), vị thiên cai quản cõi trời Tāvatiṃsa (ngai vàng màu đỏ như màu đỏ của hoa Cẩm quỳ).

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  7. paṇḍupalāsa Từ điển Pāli – Việt dt. sa di tập sự, người đã rời xa đời sống thế tục. - Chú tiểu, người tập sự để trở thành vị sa di. - Một người được xuất gia làm vị sa di (sāmanera) thì phải học cách mặc y và gìn giữ các điều học, như các điều về trục …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  8. paññā Từ điển Pāli – Việt dt. trí. - trí tuệ; khả năng tranh luận; kiến thức chung; yathā bhutam pajānāti, nhìn thấy mọi thứ như nó đang là. - Trí tuệ có ba loại sau: 1. Sutamayapaññā: trí văn, 2. Cintāmayapaññā: trí tư, và 3. …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  9. paññācakkhu Từ điển Pāli – Việt dt. tuệ nhãn.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  10. paññācarita Từ điển Pāli – Việt dt. “(người có) trí huệ bẩm sinh ’, hành động có trí tuệ.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  11. paññadasaka Từ điển Pāli – Việt dt. (thời kỳ) mười năm của trí tuệ, thập kỷ trí tuệ chín muồi từ 41 đến 50 tuổi (thập kỷ thứ năm). Xem thêm dasaka.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  12. paññādhika Từ điển Pāli – Việt dt. “trí tuệ siêu việt’, Đức Phật vị lai tu hạnh trí tuệ (Trí tuệ Đương lai Phật), Bồ-tát trí tuệ - paññādhika bodhisatta. Xem thêm saddhādhika, vīriyādhika.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  13. paññāpāramī Từ điển Pāli – Việt dt. Trí tuệ Ba-la-mật. - Nỗ lực để thành tựu trí tuệ Ba-la-mật bằng mọi cách; chia sẻ kiến thức của mình với những người khác mà không giấu giếm bất cứ điều gì. - Không tự phụ về vốn liếng trí tuệ của mình và truyền đạt …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  14. paññasambhāra Từ điển Pāli – Việt dt. “việc tích trữ phước ’, công đức to lớn đã tích trữ trong kiếp quá khứ.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  15. paññatti Từ điển Pāli – Việt dt. chế định, khái niệm, tên gọi, ý tưởng; quy ước, chân lý ước định (sammuti sacca). Có hai loại “chế định’: 1. Atthapaññatti: “nghĩa chế định’, [paññāpiyapaññatti: “công khai chế định’], - Có sáu loại ngữ chế định sau: …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  16. paññatti Từ điển Pāli – Việt dt. “danh chế định’, sự chỉ định, tên gọi, khái niệm. “Tên gọi Nāgasena chỉ là danh xưng, sự định danh’.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  17. paññavā Từ điển Pāli – Việt dt. bậc trí, bậc hiền trí.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  18. paññindriya Từ điển Pāli – Việt dt. tuệ quyền. - Các tâm sở nào điều khiển trí tuệ được gọi là Tuệ Quyền.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  19. papañca Từ điển Pāli – Việt dt. sự chướng ngại, sự cản trở tiến bộ tâm linh, sự kéo dài. - Các nhân kéo dài vòng tái sanh. - Ba nhân kéo dài vòng tái sanh là ái (tanhā), mạn (māna), và tà kiến (diṭṭhi) .

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  20. parābhava Từ điển Pāli – Việt dt. bại vong, sự hủy hoại, việc thực hành dẫn đến bại hoại. - Nhân dẫn đến bại vong. - Làm các việc ác, chấp thủ tà kiến (micchādiṭṭhi), không bố thí (ādāna/macchariya), không phụng dưỡng cha mẹ, ham mê ăn uống và ngủ …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  21. pāragū Từ điển Pāli – Việt dt. (tt.) vượt ra ngoài, vượt qua, băng qua. 1. vị đã đến được bờ kia và vượt ra ngoài biển sanh tử luân hồi, 2. vị đã thành tựu hoặc thuần thục trong (giới bổn).

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  22. parahita Từ điển Pāli – Việt dt. sự lợi ích cho những người khác, lòng vị tha.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  23. pārājika Từ điển Pāli – Việt dt. [V] “Bất cộng trụ’, loại tội nặng nhất đáng trục xuất khỏi Tăng chúng, pārājika-āpatti.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  24. pārājika Từ điển Pāli – Việt dt. việc mất đi phẩm hạnh tỳ khưu (bất cộng trụ). - Hành vi phạm tội xứng đáng bị trục xuất khỏi giới phẩm tỳ khưu, tội Bất cộng trụ (pārājika) trong các giới Luật. P - Có bốn loại giới Bất cộng trụ sau: 1. Methuna: …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  25. paraloka Từ điển Pāli – Việt dt. thế giới bên kia, sự hiện hữu tương lai, kiếp sống tới, kiếp tiếp theo.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  26. paramāṇu Từ điển Pāli – Việt dt. cực vi hoặc hạt nguyên tử, [vi hạt nhỏ hơn nguyên tử].

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  27. paramattha Từ điển Pāli – Việt dt. chân đế, sự thật tuyệt đối. - Bốn chân đế bao gồm như sau: 1. Citta: tâm , 2. Cetasika: tâm sở, 3. Rūpa: sắc pháp, và 4. Nibbāna: Niết Bàn .

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  28. paramattha-pāramī Từ điển Pāli – Việt dt. thắng Ba-la-mật, Ba-la-mật bậc thượng. - Một phần trong mười đức hạnh Ba-la-mật mà chư Phật vị lai thực hành cho dù hy sinh cả thân mạng và đó được xem là Ba-la-mật tối thượng. - Có ba cấp độ hoặc thứ bậc trong …

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  29. paramatthasacca Từ điển Pāli – Việt dt. chân đế. - Có hai loại Đế (chân lý, sự thật) được đề cập trong tạng Vi Diệu Pháp (Abhidhamma): Tục Đế (Sammutisacca) và Chân Đế (Paramatthasacca).

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này

  30. paramatthasaṅgha Từ điển Pāli – Việt dt. những bậc thánh, đã chứng đắc một trong tám tầng thánh (tức là bất kỳ bốn Đạo và bốn Quả trên con đường dẫn đến Niết Bàn - Nibbāna).

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này