Pháp học
Từ điển Phật học
Tra cứu thuật ngữ Pāli và Pháp số. Gõ có dấu hoặc không dấu – “dao”, “nibbana”, “metta” đều tìm được.
-
uposatha Từ điển Pāli – Việt dt. ngày bát quan trai giới, lễ bố-tát. 1. sự thọ trì tám giới, chín giới hay mười giới, 2. [V] Ngày tụng đọc giới bổn tỳ khưu trong nửa tháng một lần có thể được thực hiện theo bất kỳ một trong 9 cách sau; tùy thuộc vào …
dt. ngày bát quan trai giới, lễ bố-tát.
1. sự thọ trì tám giới, chín giới hay mười giới,
2. [V] Ngày tụng đọc giới bổn tỳ khưu trong nửa tháng một lần có thể được thực hiện theo bất kỳ một trong 9 cách sau; tùy thuộc vào số lượng Tăng tham dự như sau:
2.1. Saṅgha-uposatha: tăng bố-tát, lễ bố-tát ít nhất bốn vị tỳ khưu trở lên,
2.2. Gaṇa-uposatha: nhóm bố-tát, lễ bố-tát chỉ hai đến ba vị tỳ khưu,
2.3. Puggala-uposatha: cá nhân bố-tát, tức là chỉ đơn độc một vị tỳ khưu trong ngày bố-tát, không tụng giới cũng không tỏ thanh tịnh, mà chỉ phát lộ một mình thì phải nguyện rằng: ajja me uposatho (nay là ngày lễ phát lồ sám hối của tôi),
2.4. Suttuddesa-uposatha: tụng đọc giới bổn tỳ khưu từ bốn vị trở lên,
2.5. Parisuddda-uposatha: các vị tỳ khưu có thể tỏ lộ cho nhau biết những việc trong sạch của mình, tụng đọc giới bổn trong một nhóm có hai hay ba vị,
2.6. Adhiṭṭhāna-uposatha: bố-tát chú nguyện, việc bốtát được thực hiện bởi một vị tỳ khưu, không tụng giới cũng không tỏ thanh tịnh mà chỉ làm lễ phát lộ một mình; có 3 loại sau:
2.6.1. Catuddasi-uposatha: bố-tát vào ngày 14 âm lịch (trăng tròn, trăng khuyết),
2.6.2. Pannarasī-uposatha: bố-tát vào ngày 15 âm lịch (trăng tròn, trăng khuyết),
2.6.3. Sāmaggī-uposatha: bố-tát vào ngày tăng tụ hội (tăng hòa bố-tát).
- Tóm lại, có hai loại thọ giới, một là dành cho nam nữ cư sĩ và hai là dành cho các vị xuất gia (các vị sa di, tỳ khưu).
(1) Loại thứ nhất là gìn giữ tám giới bởi các hàng cư sĩ tại gia, như là phương tiện để thanh tịnh thân khẩu ý.
(2) Loại thứ hai là tụng đọc giới bổn Pātimokkha bởi các vị tỳ khưu vào ngày rằm 14 hay 15 trăng tròn và ngày 30 hay 1 âm lịch.
English
n. observance of fasting day.
1. observation of the eight, nine or ten precepts,
2. [V] observation of the ritual of holding recitals of the monastic code of conduct every fortnight which may be accomplished in any of the following 9 ways; according to the number of monks taking part as:
2.1. Saṅgha-uposatha: as a chapter of at least four monks,
2.2. Gaṇa-uposatha: in a group consisting of two to three monks,
2.3. Puggala-uposatha: singly in a monastery inhabited by a solitary monk, in which the monk first makes a resolution that this will be the day of holding his regular observation of the rite,
2.4. Suttuddesa-uposatha: recital of the code of monastic conduct as a chapter of monks,
2.5. Parisuddha-uposatha: monks can confess their offences and claim purity, recital of the code of monastic conduct in groups or two or three,
2.6. Adhiṭṭhāna-uposatha: observation of the rite as a solitary monk after taking a resolution; according to the day on which it is held as:
2.6.1. Catuddasi-uposatha: observed on the 14th day of the waning moon,
2.6.2. Pannarasī-uposatha: observed on the 15th day of the waning moon,
2.6.3. Sāmaggī-uposatha: on the day that a chapter of monks are once again reassembled.
- In short, there are two kinds of observance: one for lay devotees and the other for bhikkhus.
(1) The former by keeping the eight precepts by lay devotees as a means of purification of physical and mental actions.
(2) The latter by reciting the Pātimokkha by bhikkhus on full-moon and new-moon days.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này