Bỏ qua menu
Khóa sắp khai giảng: Khóa thiền Vipassanā dài ngày · 25 / 11 – 19 / 12 / 2026
VI
THIỀN VIỆNPhước Sơn

Pháp học

Từ điển Phật học

Tra cứu thuật ngữ Pāli và Pháp số. Gõ có dấu hoặc không dấu – “dao”, “nibbana”, “metta” đều tìm được.

  1. niyāma Từ điển Pāli – Việt dt. quy luật tự nhiên, trật tự vũ trụ, quá trình tự nhiên. - Quy luật tự nhiên là quá trình mà vạn vật xảy ra và luôn luôn diễn tiến theo chính nó. Có năm khía cạnh của quy luật tự nhiên này: 1. Bījaniyāma: định luật …

    dt. quy luật tự nhiên, trật tự vũ trụ, quá trình tự nhiên.

    - Quy luật tự nhiên là quá trình mà vạn vật xảy ra và luôn luôn diễn tiến theo chính nó. Có năm khía cạnh của quy luật tự nhiên này:

    1. Bījaniyāma: định luật hữu cơ (hạt giống), ví như các hạt giống của một loại cây cụ thể sẽ mọc lên các cây tương tự,

    2. Utuniyāma: định luật thời tiết (nắng mưa), ví như các sự xuất hiện theo thời tiết như mưa, tuyết và thời tiết nóng hoặc lạnh lặp đi lặp lại theo chu kỳ của nó,

    3. Kammaniyāma: định luật nghiệp quả (hành động), ví như các hành động thiện (thiện nghiệp) cho các quả tốt và các hành động ác đưa đến các quả xấu,

    4. Cittaniyāma: định luật tâm (tâm lý), ví như sắc thần kinh nhãn (cakkhupasāda) truyền tải các cảnh sắc (rupa) nào ấn tượng vào cho nhãn thức (cakkhuviññāna), và

    5. Dhammaniyāma: định luật pháp (vạn vật), như là quy luật tự nhiên khiến nước chảy xuôi dòng, cây cối mọc hướng lên trên và các ngôi sao, các hành tinh di chuyển trong không gian, v.v… Các sự kiện hy hữu về sự ra đời của Đức Phật, tuyên thuyết kinh Chuyển Pháp Luân (Dhammacakkasutta) và việc nhập Niết Bàn (Mahāparinibbāna) của Ngài được đánh dấu bằng sự rung chuyển trái đất.

    English

    n. natural law, Cosmic Order, natural process.

    - Natural Law is the process by which things happen and have always happened of their own accord. There are five aspects to this natural process:

    1. Bījaniyāma: the law of organic / the biological laws, i.e., seeds of a particular plant, for example, will produce a similar plants,

    2. Utuniyāma: the law of the seasons / seasonal laws, i.e., tendency of seasonal occurrences of rain, snow, and hot or cold weather to repeat in its cycles;

    3. Kammaniyāma: the law of action / the kammic law, i.e., good actions produce good results and bad actions produce bad results,

    4. Cittaniyāma: the law of mind / psychological laws, i.e., eye-sensitivity / eye-sensitive element (cakkhupasāda) transmitting their impressions of sense-objects (rupa) into consciousness of the eye (cakkhuviññāna) or ear, and

    5. Dhammaniyāma: the law of dhamma / natural phenomena laws, i.e., laws of nature that cause water to flow downstream, sprouting plants to thrust themselves upward and stars and planets to move about in space, etc. The momentous events of the Buddha’s birth, the preaching of the Dhammacakkasutta and the passing away (Mahāparinibbāna) are marked by earth tremors.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này