Bỏ qua menu
Khóa sắp khai giảng: Khóa thiền Vipassanā dài ngày · 25 / 11 – 19 / 12 / 2026
VI
THIỀN VIỆNPhước Sơn

Pháp học

Từ điển Phật học

Tra cứu thuật ngữ Pāli và Pháp số. Gõ có dấu hoặc không dấu – “dao”, “nibbana”, “metta” đều tìm được.

  1. sahajāta-paccayo Từ điển Pāli – Việt dt. [A] “đồng sanh duyên’. Duyên hệ theo phương cách đồng sanh, thí dụ như bốn danh uẩn (thọ, tưởng, hành, thức), những tâm sở khác nhau đồng phát sanh cùng lúc trong một loại tâm, tứ Đại Chủng (mahābhuta) đồng khởi sanh …

    dt. [A] “đồng sanh duyên’. Duyên hệ theo phương cách đồng sanh, thí dụ như bốn danh uẩn (thọ, tưởng, hành, thức), những tâm sở khác nhau đồng phát sanh cùng lúc trong một loại tâm, tứ Đại Chủng (mahābhuta) đồng khởi sanh cùng lúc, sự hiện hữu của ba “nhóm mười’, vào lúc được thọ thai, v.v... Pháp duyên khởi (paṭicca-samuppāda) đề cập đến cả hai xúc và thọ hiện hữu như nhân (xúc) và quả (thọ), đồng phát sanh cùng một lúc (đồng sanh duyên).

    - Một tâm sở có thể đồng sanh với một tâm sở, một danh pháp với một sắc pháp, một sắc pháp với một sắc pháp, và một danh pháp với một danh pháp.

    English

    n. [A] “co-nascence condition’. The causal relation by way of conascence, as, for instance, the four mental aggregates (sensation, perception, mental formation, consciousness), the different mental states that simultaneously arise in a particular type of consciousness, the four Great Essentials (mahābhuta) that arise together, the appearance of the three “decads’ at the moment of conception, etc. In the paṭicca-samuppada (dependent origination) it may be mentioned that both contact and feeling which appear as cause and effect are conascent.

    - A mental state may be conascent with a mental state, a mental with a physical, a physical with a physical, and a physical with a mental.

    Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này