Pháp học
Từ điển Phật học
Tra cứu thuật ngữ Pāli và Pháp số. Gõ có dấu hoặc không dấu – “dao”, “nibbana”, “metta” đều tìm được.
-
adosa Từ điển Pāli – Việt dt. 'vô sân'. 1. tâm từ (mettā), 2. tâm sở vô sân (adosa cetasika – một trong 19 tâm sở Tịnh hảo biến hành gọi là sobhaṇa dhāraṇa cetasika).
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
āgama Từ điển Pāli – Việt dt. 1. nguồn tư liệu, tài liệu tham khảo, nguồn tư liệu tham khảo, văn bản, Kinh văn, Kinh A-hàm, 2. khả năng tụng đọc bằng cách thuộc lòng.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
āgantukabhatta Từ điển Pāli – Việt dt. [V] vật thực cho người mới đến, hoặc vật thực dành tỳ khưu phương xa đến.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
āgantukavatta Từ điển Pāli – Việt dt. [V] phận sự người khách, hoặc pháp hành cho tỳ khưu khách.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
agārava Từ điển Pāli – Việt dt. 'không cung kính', xem thường, bất kính.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
āgārika Từ điển Pāli – Việt dt. gia chủ, (tt.) thuộc về một ngôi nhà. Xem thêm anagarika: vh. ‘người sống không nhà’, bậc ẩn sĩ.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
agati Từ điển Pāli – Việt dt. 1. thực hành sai; 2. thành kiến, thiên vị, bất công. - Bốn nguyên nhân về thiên vị được đề cập là: 1. Chandāgati: thiên vị vì thương, 2. Dosāgati: thiên vị vì ghét, 3. Bhayāgati: thiên vị vì sợ, và 4. …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
Agati Từ điển Pháp số [123] thiên vị, định kiến, thiên lệch, bất công. 1. Chandāgati: thiên vị vì thương. 2.Dosāgati:thiên vịvì ghét. 3. Bhayāgati: thiên vị vì sợ. I 4. Mohāgati: thiên vị vì dốt. Nguồn: D.III.182,228; A.II.18.
Từ điển Pháp số · Dictionary of Numerical Dhammas (Pāli – Anh – Việt)Liên kết đến mục này
-
aggapuggala Từ điển Pāli – Việt dt. 'bậc siêu việt'.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
aggasāvaka Từ điển Pāli – Việt dt. “Thượng túc Đệ tử ’ (của Đức Phật, như ngài đại Trưởng lão Sāriputta và ngài đại Trưởng lão Moggalāna là hai vị đệ tử chính như tay phải và tay trái của Đức Phật).
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
Aggi Từ điển Pháp số [56] lửa, lửa cần được tôn kính hoặc tôn thờ. 1. Āhuneyyaggi: lửa đáng dâng tặng, tức là mẹ và cha. 2. Gahapataggi: lửa gia đình, tức là con cái, vợ và những người giúp việc. 3. Dakkhiṇeyyaggi: lửa đáng cúng dường, tức …
Từ điển Pháp số · Dictionary of Numerical Dhammas (Pāli – Anh – Việt)Liên kết đến mục này
-
Aggi Từ điển Pháp số [55] lửa, lửa cần được tránh hay từ bỏ. 1. Rāgaggi: lửa tham. 2. Dosaggi: lửa sân. 3. Mohaggi: lửa si. Nguồn: D.III.217; It.92.
Từ điển Pháp số · Dictionary of Numerical Dhammas (Pāli – Anh – Việt)Liên kết đến mục này
-
āghāta Từ điển Pāli – Việt dt. lòng oán thù, sự tức giận, sự thù ghét. - āghāta vh. nghĩa là sự tấn công, sự giết hại, hoặc “sự tổn thương’ (ghāta & ghāteti) tức giận, ác cảm, sân hận, ác tâm. Đừng đối xử bất kỳ ai bằng lòng thù hận.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
āghātavatthu Từ điển Pāli – Việt dt. đối tượng thù hận; mầm mống sự hận thù; có chín sự hận thù: 1. Hận thù do nghĩ rằng: “Họ đã từng làm hại ta”, 2. Hận thù do nghĩ rằng: “Họ đang làm hại ta”, 3. Hận thù do nghĩ rằng: “Họ sẽ làm hại ta”, 4. Hận thù do …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
āhāra Từ điển Pāli – Việt dt. dinh dưỡng, vật thực. Một định nghĩa khác của ngài Dhammapāla về bốn vật thực như asita, ăn; pita, uống; khāyita, nhai; sāyita, nếm. - Có bốn loại dưỡng chất thuộc về vật chất và tinh thần sau: 1. Kabalinkārāhāra: …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
Āhāra Từ điển Pháp số [137] vật thực; thức ăn; dưỡng chất. 1. Kabalinkārāhāra: đoàn thực. Những vật thực hữu hình như cơm, bánh, trái, v.v… cung cấp cho thân tám loại dưỡng chất chủ yếu với 8 yếu tố (như paṭhavi- vật cứng, āpo- chất lỏng, …
Từ điển Pháp số · Dictionary of Numerical Dhammas (Pāli – Anh – Việt)Liên kết đến mục này
-
āhārapaccayo Từ điển Pāli – Việt dt. thực duyên. Về 4 loại dinh dưỡng, xem thêm āhāra: dinh dưng.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
āhāre paṭikūlasaññā Từ điển Pāli – Việt dt. 'tưởng nhờm gớm vật thực'; tưởng nhàm chán vật thực, mô tả đầy đủ trong Vis.M. XI, l. Hành giả, khi dùng vật thực, nên quán tưởng về tánh nhờm gớm của nó.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ahetuka Từ điển Pāli – Việt dt. vô căn, vô nhân. [Tâm Vô Nhân (Ahetuka citta) là tâm không có tham, sân, si, vô tham, vô sân và vô si tương ưng]. - Người sanh ra không có nhân tham, sân và si (những người như vậy sanh trong bốn cảnh khổ - duggati …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ahetukadiṭṭhi Từ điển Pāli – Việt dt. vô nhân tà kiến, - Người có vô nhân tà kiến thuộc về ác nghiệp tà kiến chấp thủ cố điṇh thấy sai chấp lầm rằng: “Tất cả mọi chúng sinh tự nhiên hiện hữu trong đời này, không phải là quả của đại thiện nghiệp, ác …
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ahirika Từ điển Pāli – Việt tt. không hổ thẹn. (dt.) sự không có hổ thẹn (vô tàm).
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ahivātaroga Từ điển Pāli – Việt m. bịnh dịch hạch.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ahosikamma Từ điển Pāli – Việt dt. vô hiệu nghiệp, nghiệp không trả quả.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ājānīya Từ điển Pāli – Việt tt. thuộc dòng dõi tốt, sanh chủng tốt. - dt. người nhanh chóng phân biệt đúng sai và hành động ngay lập tức.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ajaṭākāsa Từ điển Pāli – Việt dt. 'không vô biên', không vướng mắc, không cản trở hoặc trống rỗng. Xem thêm ākāsa.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ajiṇṇa Từ điển Pāli – Việt tt. “không tiêu hóa’, (không già).
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ājīva Từ điển Pāli – Việt dt. sự nuôi mạng, sinh kế, đời sống, sinh nhai, lối sống. Như trong: - Micchājīva: tà mạng, kiếm sống bằng tà mạng, - Sammā-ājīva hoặc sammājīva: chánh mạng, kiếm sống bằng chánh mạng.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
Ājīvaṭṭhamaka-sīla Từ điển Pháp số [297] mạng đệ bát giới; tám giới mà có giới chánh mạng là thứ tám. 1. Pāṇātipātā veramaṇī: tránh xa sự sát sanh. 2. Adinnādānā veramaṇī: tránh xa sự trộm cắp. 3. Abrahmacariyā veramaṇī: tránh xa sự tà hạnh. 4. Musāvādā …
Từ điển Pháp số · Dictionary of Numerical Dhammas (Pāli – Anh – Việt)Liên kết đến mục này
-
ājīvaṭṭhamakasīla Từ điển Pāli – Việt dt. chánh mạng bát giới, hoặc chánh mạng đệ bát giới. - Chánh mạng bát giới gồm có việc tránh xa: » ba (1-3) thân ác hành (kāyaducarita), » bốn (4-7) khẩu ác hành (vacīducarita), và » một (8) tà mạng (micchā-ājīva).
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này
-
ajjhāsaya Từ điển Pāli – Việt (adhi + ā si) n. “mong mỏi’, ý định, thiên hướng, ước muốn.
Từ điển Pāli – Việt · Tỳ khưu Đức Hiền (dịch từ A Dictionary of Buddhist Terms, ITBMU)Liên kết đến mục này